Психолозите од Универзитетот во Торонто и Универзитетот Харвард успеаа да ја идентификуваат една од основните биолошки основи за креативност.

Истражувањето покажува дека мозокот на креативните луѓе е повеќе отворен за дојдовните стимулации од околината. Мозокот на другите луѓе ја одбива истата таа информација од околината преку процес кој е наречен "латентна инхибиција" – животинскиот несвесен капацитет да ги игнорираат стимулациите кои се покажале како сосема нерелевантни за нивните потреби. Преку психолошко тестирање, истражувачите покажаа дека креативните луѓе најверојатно имаат ниско ниво на латентна инхибиција.

„Ова значи дека креативните луѓе остануваат во контакт со дополнителната информација која постојано ја примаат од нивната околина," – вели коавторот Џордан Петерсон, професор по психологија. „Еден нормален човек веднаш го класифицира предметот, а веднаш потоа заборава на него, иако самиот предмет е многу покомплексен и интересен отколку што човекот претпоставува. Од друга страна, креативниот човек, секогаш наоѓа нови можности."

Порано, неспособноста за примање на стимулациите беше поврзувана со психоза од страна на научниците. Меѓутоа, Питерсон и неговите колеги – лидерот на истражувањето и професор по психологија Шели Карсон од Факултетот за науки и уметности на Универзитетот Харвард и докторантот Даниел Хигинс, ја поставија претпоставката дека можеби оваа идеја го потврдува првичниот став на научниците, ососбено кога се поврзува со нивото на интелигенција. Тие направија тестови за мерење на латентната инхибиција кај студентите на Харвард. Оние кои беа оценети како особено креативни луѓе – испитаници на возраст под 21 година кои имаа високи резултати на одредено креативно поле – имаа 7 пати поголема веројатност за ниско ниво на латентна инхибиција.

Авторите претпоставуваат дека латентната инхибиција може да делува позитивно кога се појавува кај лица со висока интелигенција и солидна работна меморија односно капацитет да размислуваат за повеќе работи истовремено. Меѓутоа, има и негативни влијанија. Питерсон вели: „Ако сте отворени да примате нови информации, нови идеи, добро ќе е да сте интелигентни и да знаете што да изберете. Ако имате 50 идеи, најчесто само 2 или 3 се навистина добри. Мора да бидете способни да ги отфрлате останатите идеи инаку ќе ве потопат."

„Научниците долго време се прашуваа зошто лудоста и креативноста се поврзани," – вели Карсон. „Веројатно ниските нивоа на латентна инхибиција и исклучителната флексибилност на мислата се предиспозиции за ментални болести но тие се појавуваат под одредени услови."

На пример, во текот на првите фази на болестите како шизофренијата која често се појавува кај луѓе кои поседуваат мистично знаење или тврдат дека доживеале религиозно просветлување, хемиските промени се појавуваат кога латентната инхибиција исчезнува.

„Навистина сме восхитени од резултатите," – вели Петерсон. „Не само што откривме една од биолошките основи за креативност, туку и го одредивме патот кон разоткривање на долговековната мистерија: врската меѓу интелигенцијата, лудоста и начинот на перцепција."