За разлика од традиционалната, позитивната психологија се фокусира на среќата и исполнетоста на луѓето.

Психичкото здравје е вистинската грижа на психологијата. Но, како може да биде проценето нечие здравје? Доколку личноста нема психичка болест, но сепак е несреќна, може ли тој/таа да посетат психолог? И која техника би требало да се користи во терапијата? Одговорот е позитивната психологија, нов психолошки пристап, чиј акцент е на среќата и самозадоволство. Да ја истражиме оваа наука и нејзините бројни тераписки вежби.

Што е позитивна психологија?

Постојат повеќе гранки на психологијата. Традиционалната психологија се фокусира на психичката болест и несреќата. Позитивната психологија се фокусира на тоа колку често луѓето стануваат среќни и посодржајни. Силата, а не слабостите, се мери кога се проценува менталитетот на личноста. Позитивните психолози веруваат дека користејќи техники на лечење, личноста може да ја зголеми среќата во својот живот. Традиционалната психологува прашува “Што не е во ред со тебе?”, додека позитивната терапија прашува “Што е во ред со тебе и зошто?”. Овој метод на психологијата бил користен од страна на грчките научници, кои имаа други мислења за нејзините методи. Но, најпопуларна стана во доцните 1990-ти години, како резултат на напорите на Мартин Селигман, американски психолог, сега директор на Центарот за позитивна психологија на Универзитетот во Пенсилванија.

Каде и зошто се користи позитивната психологија?

Нејзиниот придонес може најдобро да се разбере кога ги набљудуваме областите во кои се применуваат нејзините методи. Во образованието, позитивната психологија докажа дека децата реагираат подобро на пофалба отколку на критика. Пофалбата ги охрабрува децата да работат подобро отколку казните или критиките, според истражувањето на д-р Елизабет Харлок. Позитивизмот може да се искористи во клиничката психологија преку поттикнување на фокусот и на позитивното и на негативното функционирање кога се разбира опасноста. На работното место, помага за разбирање на сатисфакцијата и оптимизмот на вработените.

Овој позитивен пситап во психологијата придонесува за елиминирањето на негативноста. Ги повикува луѓето да се фокусираат на она во што се добри, така што тие постигнуваат повеќе цели и се позадоволни. Може да придонесе и за подобрување на образованието и техниките на учење. Истражувањето спроведено од Кембриџ Универзитетот покажа дека методите на позитивната терапија ја подобруваат самодовербата кај момчињата тинејџери. Кина неодамна ја прифати оваа психолошка наука како начин за зачувување на чувството на заедништво помеѓу младите додека тие се наизглед опседнати со пари и материјални придобивки.

Вежби на позитивната психологија

Чувајте си ковчег со богатство: Складирајте ги среќните сеќавања во кутија или албум. Кога нешто ве направило среќни, било тоа да е некој чек во поштенското сандаче или пак нешто слатко после ручекот, запишете го или нацртајте го на лист, било што ќе ве потсеќа на тоа. Потоа ставете го во вашиот ковчег. Кога сте тажни или ви треба инспирација, отворете ја кутијата и повторно доживејте ги тие искуства. Доколку имате групи кои ја изведуваат оваа активност, користете еден ковчег со богатство за секоја група.

Бидете уникатни и покажувајте го тоа: Опијте се со својата индивидуалност. Организирајте го просторот и најдете време за своите хобија. Колку повеќе слобода на избор и изразување на идентитетот имате, толку посреќни ќе бидете. Поставете постер од вашиот тим во вашето одделение на работа. Носете беџ или марама, што ќе ви овозможи да се одвоите од другите.

Колку сте дружељубиви: Правете пријатни активности како средување на градината или пишување и правете го тоа самите додека не се заврши. Потоа, обидете се да направите таква пријатна активност заедно со вашите пријатели, на пример танцување. Забележете го ефектот врз вашето расположение. Некои луѓе се самци, некои се социјални животни. Ниеден пристап не е правилен или погрешен.

Контролирајте ги емоциите: Ништо не трае вечно, ниту доброто нити лошото. Научете да ги прифатите лошите работи кога ќе се појават и нека одат. Не размислувајте премногу за нештото бидејќи лошиот ефект ќе трае подолго. Немојте да се вознемирувате кога вашата среќа ќе се изгуби, никогаш не очекувајте премногу од чувствата и настаните.

Помагањето на другите може да ви помогне и вас: Човекољубни и хуманитарни активности помагаат за зголемување на вашата самодоверба. Учествувајте во хуманитарна акција. Дури и продажбата на стари нешта и донирањето на профитот може да го промени начинот на кој се гледате себеси.

Напишете писмо за благодарност: Заблагодарувањето предизвикува позитивно чувство и за вас и за примателот. Искрено и точно изразете се зошто сте благодарни. Доставете го лично, забележете како примателот го прифаќа и какви се неговите/нејзините реакции.

Сакајте и слушајте повеќе: Одржете ги врските со вашите сакани. Комуницирајте и слушајте го партнерот повеќе. Без оглед на тоа дали се работи за добри или лоши вести, бидете внимателни и контруктивни. Искажете ја вашата љубов почесто. Не претпоставувајте дека нештата се разбрани или познати, добро е повремено да се слушне потврда за тоа.

За сите горенаведени активности неопходно е да се води дневник во кој ќе се запишуваат вашите активности барем во период од две седмици. На крајот од денот, проценете ја добрината на денот на скала од 1 до 10, каде 10 е одличен ден, додека 1 е лош, а 5 просечен. На крајот од двете седмици, видете кои денови имаат оцена 6 или повисока и кои активности сте ги изведувале тогаш. Тоа ви помага да разберете кои активности ве прават среќни и можете повеќе да ги внесите во вашиот животен стил.

Позитивната психологија не е ослободена од критики. Некои сметаат дека е привремена, а научната јавност сеуште размислува дали таа ќе созрее во легитимна научна дисциплина. Има стандарден став кој одговара за секого, а индивидуалните случаи мора да се почитуваат. На пациентите кои страдаат од длабоко вкоренети проблеми на несигурност или депресија им е потребна континуирана терапија, а овој вид на психологија може само да ја истакне разликата помеѓу тоа како се чувствуваат и како треба да се чувствуваат. Не треба да се поистоветува со самопошта и позитивното размислување. Тоа е наука, реални истражувања се превземени од вистински наулници, што не е случај со самопомошта. Добра книга за разбирање на нејзините техники е “The How of Happiness” на Соња Љубомирски, во која се прикажани бенефициите од среќата и што можат да направат луѓето за да бидат посреќни.