Зошто пцуеме? Како пцуењето не прави да се чувствуваме подобро? Како бираме кој збор ќе го употребиме притоа?

За наша среќа, на сите овие прашања одговара натписот на Тимоти Џеј (2000) објавен во списанието "Перспективи на Психолошката Наука", кое го издава Здружението за Психолошка Наука на САД. Доколку ви сметаат погрдните зборови и пцовките, Ви препорачуваме да прекинете со понатамошното читање на овој текст.

Џеј забележува дека зборовите кои ги користиме во пцовките (или "табу зборови", како што ги нарекува) може да содржат сексуални алузии (еби се), да бидат богохулни (по ѓаволите), одвратни нешта (срање), животински имиња (свиња, магаре), етнички/расни/полови навреди (педер), алузии кои се однесуваат на потеклото (копиле), подстандардни вулгарни термини и навредлив сленг. Табу зборовите можат да бидат благо или екстремно навредливи, и луѓето често користат поблаги еуфемизми  да заменат табу збор кога се наоѓаат во ново или мешано друштво.

Како бираме кој збор ќе го употребиме и кога? Зборот го бираме во зависност од друштвото во кое се наоѓаме, нашиот однос кон тоа друштво, како и социјалното опкружување. Во мешано друштво или во средина каде што користењето  навредливи пцовки може да доведе до последици (како на пример, на работното место) сме склони  кон тоа да користиме поблаги зборови. На пример, луѓето се поопуштени и повеќе користат технички термини за пцовки од сексуален карактер во мешани друштва, а табу зборовите ги користат со партнерот/партнерката или во друштво од ист пол. Повеќето се чувствуваат непријатно доколку на работа или јавен настап изговорат "Јеби га", и затоа се користат поблаги термини, како на пример "По ѓаволите".

Како што вели Џеј, "Пцуењето е како кога свирите со вашата кола – со него изразувате низа емоции (лутина, фрустрација, радост, изненадување)".

Табу зборовите можат да се користат од разни причини, па и со цел да се добие карактеристична реакција од другите. Пцуењето уфрла директна, куса емоционална компонента во дискусијата, обично со цел да изрази фрустрација, лутина или изненадување (дури до две третини од нашето пцуење се користи на ваков начин). Овие навредливи пцовки може да се однесуваат на некого конкретно (по име), или пак со нив може да се посакува нешто лошо на другиот. Затоа не изненадува фактот дека се толку присутни во разни "говори на омразата", вербалното злоставување, сексуалното вознемирување и непристојните телефонски разговори.

Пцуењето е благотворно на начини кои луѓето обично ги земаат здраво за готово. Тоа е често катарзично – не ослободува од чувствата на лутина и фрустрација кои се собираат во нас и ни овозможува да ги изразиме. Пцуењето  исто така може да биде корисна замена за физичко насилство (кој повеќе би сакал да добие удар отколку да го опцујат?).

Табу зборовите исто така може да се користат на попозитивен начин, во вид на шеги и хумор, разговори од сексуална природа, раскажување приказни, само-осудување и дури за социјални коментари. Замислете како е кога сакате да потенцирате колку е нешто супер. Табу зборовите ги потенцираат позитивните чувства кои ги имате за тој објект, ситуација, личност или настан ("Концертов е ебено добар!"). Секако , би можеле да кажете само "Концертов е фантастичен", но додавањето на табу зборот ја нагласува емоционалната реакција која ја имаме во врска со него – и лесно ја пренесува таа емоционална реакција на другите.

Во реалниот живот сите луѓе пцујат, и тоа прилично доследно во текот на целиот животен век – од моментот кога ќе прозборат па се до денот кога ќе умрат. Пцуењето е скоро универзална константа во животот на повеќето луѓе. Според Џеј, истражувањата покажаа дека пцуеме од 0.3% до 0.7% од времето – мал, но не и занемарлив дел од нашиот севкупен говор (често користените лични заменки се застапени со приближно 1% во говорот). Пцуењето е многу почесто отколку што би можеле да помислите. Истражување на личностите покажува дека оние кои повеќе пцујат се поекстроверни, доминантни и непријателски расположени (личности од типот А). Пцуењето не е само за необразуваните или луѓе од пониските економски слоеви – тоа не познава никакви социјални граници.

Пцуењето е природен дел од развојот на човековиот говор. Уште од детството учиме кои се табу зборови а кои не се. Исто така дознаваме дека не сите табу зборови се исти, како што забележува Џеј - "Еби се!" искажува повисок степен на лутина од "Срање!". Потоа доаѓаме до сознание дека можеме да кажеме табу збор во еден социјален контекст, но не и во друг.

Натписот на Џеј малку ми ги отвори очите. Имено, никогаш немам размислувано за позитивните ефекти од пцуењето. Џеј ги повикува научниците да извршат повеќе истражувања на оваа тема, а откако го прочитав неговиот натпис, и јас му се приклучувам во апелот.