Луѓето се пред се социјални суштества. Тоа значи дека меѓусебно си дејствуваме позитивно и пријателски, но исто така знаеме и да манипулираме со другите на негативен начин.

Невропсихологот Кетрин Ранкин од Универзитетот во Калифорнија, Сан Франциско, неодамна откри дека сарказмот (кој е воедно и позитивно смешен и негативно непријатен) игра важна улога во човечката социјална интеракција.

Па што?

Дајте, кому му е гајле за тоа? Немате ли друга попаметна работа отколку да ја читате оваа колумна?

Според др. Ранкин, доколку не го сфативте саркастичниот тон на претходните реченици најверојатно ви е оштетена парахипокампалната вијуга која се наоѓа на десната страна од мозокот. Луѓето со деменција, или повреди на главата во тој регион, често ја губат способноста да препознаат сарказам, и затоа не реагираат на него на социјално прифатлив начин.

Веројатно ова е патологија, што од своја страна укажува дека сарказмот е дел од човековата природа и веројатно еволутивно добра работа.

Како е можно нешто како сарказмот да биде дел од човечката социјална интеракција?

Еволутивните биолози тврдат дека социјалноста ги направила луѓето успешен вид. Ние сме исклучителни во она што антрополозите и останатите го нарекуваат "социјална интелигенција". Имаме стотици  и стотици врски и лесно успеваме да ги разграничиме пријателите од непријателите.

Уште поважно, нашиот живот се одвива според социјални пресметки. Секоја услуга ја помниме и возвраќаме штом ќе ни се пружи прилика, некогаш и многу години подоцна. На истиот начин нашата психа ги бележи и навредите и пакосните дејства на другите луѓе. И постојано се караме за ситници и смируваме, дури и со оние кои ги сакаме.

Сарказмот, тогаш е "вербален чекан" кој ги поврзува луѓето на позитивен и негативен начин. Знаеме дека смислата за хумор е важна во врските; доколку некој не ги разбира вашите шеги, тогаш е мала веројатноста да ви биде пријател. Сарказмот е едноставно темната страна на хуморот. Според таа аналогија би било исто толку вознемирувачко доколку пријателот не изреагира на вашите зајадливи забелешки.

Лесно е да се претпостави зошто сарказмот низ времето се покажал како еволутивна предност. Вратете се на момент во некое дамнешно време.   Замислете двајца мажи кои бегаат низ саваната од изгладнет лав. Едниот му вели на другиот: "Се забавуваме ли?", при што другиот го гледа бледо и застанува на момент да сфати што по ѓаволите сакал неговиот пријател да каже со тоа. Тоа е крај на нивното пријателство, а воедно и крај на неговиот живот бидејќи лавот го зграпчува.

Сега да се вратиме во сегашноста. Денес мрежата на односи помеѓу луѓето е поширока и посложена, и подеднакво толку битна за опстанокот. Шефот на компанијата кажува саркастична забелешка, и оние кои ќе ја "укапираат" се насмевнуваат или смеат, и со тоа добиваат поени кај него. На истиот начин, доколку тој не изрече никаков зајадлив коментар, саркастичните луѓе ќе започнат со такви забелешки зад неговиот грб, и по таа основа ќе се здружат и зближат на крајот. Како и да е, сарказмот игра улога во создавањето на нови пријателства и сојузи и прекинување на старите.

Фала му на Бога за тоа, бидејќи животот без сарказам би бил прездодевен и премногу убав, ако ме прашувате мене.